buitenlandse pedagogen

Buitenlandse pedagogen

Enkele bekende buitenlandse pedagogen zijn :

Rudolf Joseph Lorenz Steiner

Rudolf Joseph Lorenz Steiner (Donji Kraljevec, 25 februari 1861 – Dornach, 30 maart 1925) was een Oostenrijkse esotericus, schrijver, architect, filosoof en had een geheel eigen zienswijze op pedagogie. Hij is bekend geworden als grondlegger van de antroposofie en haar praktische toepassingen, zoals het vrijeschoolonderwijs, de antroposofische geneeswijze, de heilpedagogie, de sociale driegeleding en de biologisch-dynamische landbouw.

Waldorfpedagogie

In 1919 kreeg Steiner in Stuttgart de leiding over de Freie Waldorfschule, opgezet door de fabrikant Emil Molte, eigenaar van de sigarettenfabriek Waldorf-Astoria, om de arbeiders en de directeuren nader tot elkaar te brengen. Steiner ontwikkelde een pedagogie die ten grondslag kwam te liggen aan de wereldwijde Vrijeschool-beweging met scholen voor basis- en middelbaar onderwijs in vele landen. Het woord ‘vrij’ in deze benaming was bedoeld om aan te geven dat de overheid geen zeggenschap dient te hebben over de vorm van onderwijs. De geest moet vrij van welke overheidsdwang dan ook, tot ontwikkeling kunnen komen.

Deze gedachte stamt uit de zogeheten Dreigliederung, de Driegeleding (Een Vrije Geest, Een Rechtssysteem op basis van Gelijkheid, en een sociale ordening gebaseerd op Broederschap). Kern van de pedagogische inzichten van Rudolf Steiner is zijn opvatting van de ontwikkelingspsychologie van het kind. De lesstof is in overeenstemming met de fase waarin het kind verkeert en sluit aan op de behoefte van het kind.

Kunst is volgens Steiner een natuurlijke behoefte van ieder kind en het vrijeschoolonderwijs kenmerkt zich onder andere door de prominente rol die de kunst erin heeft. Doel van het onderwijs is enerzijds dat het opgroeiende kind zich ontwikkelt tot een sociaal vaardige, zelfstandige volwassene, in staat om de voor hem of haar specifieke invulling van het (beroeps)leven te volbrengen, anderzijds dat het kind zijn of haar geestelijke vermogens, zijn of haar “zielenleven”, tot volle ontwikkeling kan laten komen. Volgens de principes van de Vrijeschool legt iedere leerling een volledige leerweg af van het zesde tot en met het achttiende levensjaar.

Heilpedagogie

In 1924 hield Steiner een reeks voordrachten voor een kleine groep van pedagogen en artsen over – zoals dat thans heet – mensen met een verstandelijke handicap. Deze voordrachten hebben lange tijd de “heilpedagogische cursus” geheten, en zijn in Nederland opnieuw uitgegeven onder de titel “Genezend opvoeden”.Uitgangspunt is dat ieder mens zich kan en moet ontwikkelen. Hij heeft een “karwei”meegekregen. Zij die helpen bij dit karwei, profiteren daarvan ook in hun eigen ontwikkeling.

Bekende buitenlandse pedagogen

Emmi Pikler

Emmi Pikler (1902-1984) was een Oostenrijkse kinderarts en pedagoog. Ze hielp ouders te vertrouwen op de aangeboren competenties van hun kinderen en het eigen ritme te respecteren. Haar kernthema’s waren : bewegen – spelen – verzorgen. De Emmi Pikler Stichting brengt het unieke gedachtegoed van Emmi Pikler onder de aandacht van ouders en professionals.
Bekende buitenlandse pedagogen

Lev Vygotski

Lev Vygotski (1896 -1934) was een Russische psycholoog en filosoof. Zijn werk werd in de Sovjet-Unie niet gepubliceerd en was daarom pas in 1958 in het Westen bekend. Vernieuwend was zijn visie op de ontwikkeling en het opgroeien van kinderen. Hij noemde het kind een afhankelijk individu dat niet geïsoleerd kan leven. Het kind leert van zijn sociale omgeving.  
Bekende buitenlandse pedagogen

Loris Malaguzzi

Loris Malaguzzi  (1920-1994) Was pedagoog en oprichter van kindercentra in de Noord-Italiaanse stad Reggio Emilia. ‘Een kind heeft honderd talen, van die honderd talen worden hem er negenennegentig door de maatschappij ontnomen’. Deze zin uit een gedicht van Malaguzzi vat het concept van Reggio Emilia goed samen. In 1945 stichtte Malaguzzi een kindercentrum waar de basis werd gelegd voor zijn ideeën.

Achtergrond

Loris Malaguzzi wordt geboren in Corregio, een klein dorpje in de Noord-Italiaanse provincie Reggio Emilia (waarnaar zijn pedagogiek later vernoemd wordt). Hij groeit op tijdens het fascistisch regime. Aangemoedigd door zijn vader begint hij in 1939 aan een opleiding als onderwijzer. Nog voor het einde van de tweede wereldoorlog haalt hij zijn diploma Pedagogiek aan de Universiteit van Urbino. In de periode vlak na de oorlog willen mensen het verleden achter zich laten en aan een betere toekomst bouwen. In Villa Cella (in Reggio Emilia) verkopen bewoners een tank, twee militaire vrachtwagen en negen paarden om een schooltje op te richten. De groep – waaronder vaders, moeders en kinderen – verzamelt stenen, zand en hout en start de bouwwerken. Malaguzzi fietst erheen, vraagt naar hun bedoeling en is zo onder de indruk dat hij blijft. Ondertussen volgt hij in het Nationaal Onderzoekscentrum in Rome een cursus posttraumatische psychologie. Hij haalt er in 1946 zijn diploma; nu kan hij als onderwijzer én psycholoog in het schooltje meewerken. Hij neemt deel aan ouderdebatten waarop ze bespreken hoe kinderen zich via educatie ten volle kunnen ontplooien. Samen zoeken ze naar de communicatieve, affectieve en maatschappelijke mogelijkheden van kinderen, met respect voor wetenschappelijk en kritisch denken. Malaguzzi organiseert pedagogische activiteiten en helpt de kinderen de oorlog verwerken. Niet zozeer door apart met hen te praten, maar door samen te doen en dingen te laten maken. Want alleen zo kunnen kinderen zich volgens Malaguzzi ten volle uiten. Het blijft niet bij dat ene schooltje. Andere oudergroepen richten op eigen initiatief en uit eigen middelen verschillende scholen en kinderopvang op. Malaguzzi begeleidt ze. In 1980 brengt hij deze initiatieven onder in zijn netwerk “Gruppo Nazionale Nidi-Infanzia”. In 1994 overlijdt hij thuis onverwacht aan een hartaanval.

Theorie en ideeën

De verschillende pedagogische handvatten van Malaguzzi vertrekken vanuit één kerngedachte: kinderen zijn krachtige wezens. Malaguzzi focust niet op wat jonge kinderen “nog niet” kunnen: ze kunnen nog niet lezen, niet schrijven, niet fietsen. Hij kijkt naar wat ze allemaal wél kunnen. Want kinderen kunnen ontzettend veel. Ze zijn geboren onderzoekers, nieuwsgierig en leergierig. Ze willen de wereld rondom ontdekken en begrijpen en hun eigen kennis opbouwen. Ze zijn communicatief en sociaal ingesteld en willen zich uitdrukken. Voor Malaguzzi is het belangrijk om die kracht van kinderen niet te onderdrukken. ‘Een kind heeft honderd talen’, zegt hij, ‘en grote mensen stelen er negenennegentig van.’ Malaguzzi beklemtoont daarom dat volwassenen eerst en vooral naar kinderen moeten kijken en luisteren. Dan zie je hoe ze zich niet alleen uitdrukken via woorden, maar ook door te zingen, ergens heen te kruipen, te tekenen, te kleien, te spelen. Kinderen gebruiken die honderd talen ook om de wereld te onderzoeken. Denken en leren gebeurt bij hen vooral door te doen. Daarom is het belangrijk dat kinderen interessante materialen aangereikt krijgen waarmee ze zelf kunnen experimenteren. ‘In handen van kinderen onthult de werkelijkheid zijn oneindige mogelijkheden tot transformatie’, aldus Malaguzzi. ‘Op vlak van creativiteit is het onze taak om kinderen hun eigen bergen te helpen beklimmen. Zo hoog mogelijk.’

Realisaties

Samen met vaders en moeders realiseert Malaguzzi in Noord-Italië in totaal drieëndertig kinderopvangcentra en kleuterscholen. Nog tijdens zijn leven krijgt Malaguzzi als grondlegger van een nieuwe pedagogiek ook de nodige erkenning. Het Italiaanse ministerie van Onderwijs consulteert hem, de kindercentra van Reggio Emilia worden in 1991 uitgeroepen tot “de beste ter wereld”, Malaguzzi zelf ontvangt in 1991 de Ygdrasil-Lego prijs en in 1992 in Chicago ook de Kohl Award. Malaguzzi’s ideeën komen voort uit dertig jaar ervaring met jonge kinderen. Omdat hij vindt dat je pas echt ideeën kunt overbrengen door samen te praten, zet hij niets op papier. Gelukkig zijn er verschillende interviews met hem. Zijn pedagogiek is vandaag wereldwijd verspreid. Er zijn boeken, handleidingen en andere materialen over de kindercentra van Reggio Emilia – die overigens nog altijd actief zijn. Begeleiders en creatief pedagogen observeren en documenteren er wat de kinderen ondernemen, wat hen fascineert en bezighoudt. Ze noteren, fotograferen, filmen en maken geluidsopnames van de interacties en het spel van kinderen in groep en individueel. Dat materiaal gebruiken de begeleiders om in het wekelijks teamoverleg te komen tot activiteiten die inspelen op de interesses van de kinderen.
Bekende buitenlandse pedagogen

Janusz Korczak

Janusz Korczak (1878 – 1942) Was een Pools- Joodse arts die als pedagoog en leider van een weeshuis voor Joodse kinderen bekendheid verwierf. In zijn leven en bij zijn werk ging hij er van uit dat ieder kind recht op respect heeft. Hij schreef veel boeken waarin hij zijn visie uiteenzette om met kinderen als volwaardige mensen om te gaan.  

Bekende buitenlandse pedagogen

Thomas Gordon

Thomas Gordon (1918 – 2002) was een Amerikaanse psycholoog. Hij was een medewerker bij Carl Rogers (samen met Abraham Maslow, pioniers van de humanistische psychologie). Hij werd vooral bekend door het zogenaamde Gordon-model. Gordon voerde begrippen in zoals ‘het actief luisteren’ en ‘ de ik-boodschappen’ bij de analyse en de bevordering van communicatie tussen mensen.

Gordonmethode

De Gordonmethode staat voor het verstevigen van de relatie tussen ouders, professionals en kind en het oplossen van conflicten op een democratische manier. Hij gaat er van uit dat je als ouder en/of professional kunt leren (nog) beter met het kind/de ander om te gaan. De Gordon methode gaat uit van een gelijkwaardigheid in relaties, zodat iedereen zichzelf kan zijn en zijn verantwoordelijkheid neemt, rekening houdend met de ander. Het staat voor respectvol communiceren. Respectvol communiceren ondersteunt de sfeer en de relatie tussen jou en het kind.

De kern van de methode van Thomas Gordon is communicatie, op een respectvolle manier. De Gordonmethode maakt duidelijk dat door gebruik te maken van enkele ‘technieken’, je een kind op een positieve manier kan helpen opgroeien. Je kunt het zelfvertrouwen van kinderen versterken, het kind het gevoel geven de moeite waard te zijn. Bijvoorbeeld door op een specifieke manier te luisteren naar het kind. Maar ook door hoé je grenzen stelt.

Kernpunten van de Gordon methode:

  • Bijdragen aan een positief zelfbeeld van het kind
  • Duidelijk zijn over jezelf en opkomen voor eigen behoeften
  • Luisteren naar wat het kind/de ander eigenlijk bedoelt en wil
  • Omgaan met onaanvaardbaar gedrag van het kind/de ander
  • Ruzies, meningsverschillen en conflicten hanteren
  • Het kind/de ander  helpen bij het oplossen van problemen
  • Het kind op een positieve manier beïnvloeden op het gebied van normen en waarden.
 
Bekende buitenlandse pedagogen

Pedagogen

Een pedagoog is iemand die de ontwikkeling van een jeugdige bestudeert, rekening houdend met ontwikkelingsaspecten zoals:

  • Biologische ontwikkeling
  • Sociaal-emotionele ontwikkeling
  • Cognitieve ontwikkeling
  • Psychologische ontwikkeling

Een pedagoog kan een voorlichtende functie hebben, maar ook een begeleidende. De benaming “pedagoog” wordt niet veel gebruikt, omdat veel pedagogen in verschillende functies actief zijn, zoals groepsbegeleider, pedagogisch begeleider, pedagogisch medewerker of schoolpedagoog.

Bekende pedagogen in de kinderopvang zijn o.a. :

 

De NVO is de beroepsvereniging van pedagogen in Nederland.